Với những hợp đồng đã chốt giá từ cuối năm ngoái hoặc trong những tháng đầu năm nay, các doanh nghiệp gia công xuất khẩu Việt Nam tưởng chừng đang có cơ hội tăng thêm lợi nhuận khi giá nguyên vật liệu sản xuất sản phẩm may mặc thời trang đang tiếp tục xu hướng giảm?
hoạt động may gia công xuất khẩu
Xu hướng giảm giá nguyên vật liệu
Theo số liệu thống kê, nhập khẩu bông nguyên liệu cả nước ta quý 1/2015 ước đạt 217,3 ngàn tấn trị giá 345,5 triệu USD. Tính ra, giá bông nhập khẩu vào Việt Nam trong cả quý 1 năm nay đã giảm khoảng 18,7% so cùng kỳ năm 2014, còn khoảng 1.590 USD/tấn. Thậm chí, có một số thị trường cung cấp hàng từ châu Âu, Ấn Độ, Brazil, giá bông giảm đến hơn 20% so cùng kỳ 2014. Tương tự, giá sợi polyester pha nhập khẩu từ các thị trường Trung Quốc, Hàn Quốc, Đài Loan, Nhật Bản, Thuỵ Sĩ… cũng giảm khoảng 9,5 – 22,8%. Giá vải cotton 100%, khuy cúc, vải dựng, keo lót… cũng tiếp tục đà giảm giá thêm từ 3 đến trên 10%, hoặc đứng ở mức thấp so với cùng kỳ năm ngoái.
Thế nhưng thực tế giá nguyên vật liệu giảm chưa tăng rõ rệt lợi nhuận cho các doanh nghiệp gia công xuất khẩu, vì khoản chi cũng có chiều hướng tăng lên. Tại cuộc họp tuần trước, các doanh nghiệp thuộc hiệp hội Dệt may Việt Nam (Vitas) đã phản ánh việc áp thuế môi trường đối với sản phẩm túi nilông dùng đóng gói hàng xuất khẩu đã làm tăng chi phí cho doanh nghiệp. Khoản chi phí phát sinh này làm cho giá gia công xuất khẩu đắt lên, giảm khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp.
Bên cạnh đó, do áp lực và cơ hội từ tăng trưởng, hầu hết các đơn vị đều tăng lương cho công nhân từ 300.000 đến trên 500.000 đồng/tháng để giữ chân công nhân và kích thích tăng năng suất lao động. Cộng thêm các chi phí giá điện, bảo hiểm xã hội, phí công đoàn… tăng theo mức lương tối thiểu, nên chi phí đầu vào của doanh nghiệp đều bị đội lên.
Miếng ngon khó xơi
Năm 2015, ngành dệt may Việt Nam phấn đấu đạt kim ngạch xuất khẩu 28,5 tỉ USD, tăng 14,5 – 15% so năm 2014. Ông Phạm Xuân Hồng, phó chủ tịch Vitas cho biết, xu hướng quá tải đơn hàng đang diễn ra trên diện rộng, đặc biệt ở những doanh nghiệp có quy mô sản xuất lớn, chất lượng sản phẩm đạt độ tín nhiệm cao. Theo bộ Công thương, thực tế nhiều doanh nghiệp dệt may đã kín đơn hàng.
Tuy nhiên, các hợp đồng phải đàm phán kéo dài do khách hàng khó tính hơn khi đòi gia tăng các chi tiết thiết kế phức tạp, nhưng nhất định không tăng giá. Mặt khác, các doanh nghiệp gia công xuất khẩu cũng rất khó để tìm được các đơn hàng có số lượng từ vài trăm ngàn đến cả triệu sản phầm, mà đa phần chỉ khoảng vài chục ngàn sản phẩm. Đáng chú ý là thống kê từ hai tháng đầu năm cho thấy kim ngạch xuất khẩu sang Trung Quốc lại tăng đột biến 71,7% so với cùng kỳ. Theo thông tin từ hội Dệt may thêu đan TP.HCM, nhiều khách hàng Nhật, Mỹ và EU liên tục gửi thư xác nhận năng lực của phía doanh nghiệp trong nước để lên kế hoạch đặt hàng, song một số doanh nghiệp đã không thể xác nhận do lo ngại năng lực không đáp ứng.
Dù quá tải đơn hàng nhưng doanh nghiệp gia công xuất khẩu Việt Nam vẫn phải đối mặt với rất nhiều thách thức đến từ sự vươn lên của Myanmar, đối thủ truyền thống Trung Quốc cũng như các doanh nghiệp của Bangladesh, Sri Lanka, Ấn Độ về sự đa dạng chủng loại đơn hàng, mức giá thực hiện.
Hiện nay, nhiều doanh nghiệp đã phải tăng tốc đầu tư, tăng cường hợp tác, để tăng năng lực sản xuất. Thực sự dệt may là một món ngon, nhưng không hề dễ dàng để thưởng thức.